Yazar: Yalçın Özatay

Geçen gün bir mahalle kahvesinde oturuyordum. Çayımı yudumlarken yanıma yaşlı bir amca yaklaştı. “Evlat,” dedi, “bu su meselesi ne olacak?”.

Ben de İzmir’in kuzeyine yapılan su yatırımını anlattım. Çiğli, Menemen, Aliağa… 147 milyon lira harcanacakmış. Gözleri parladı bir an.

Su, bu mahalleler için hayat demek. Kimse farkında değil belki ama burada su kesintileri sıradan bir durum. Yağmur yağsa, okullardaki çocuklar sevinçle pencereye koşar.

Ama yağmurun yetmeyeceğini herkes bilir. İşte bu yüzden belediyenin attığı bu adım hayati önem taşıyor. İnsanlar yıllardır bu yatırımı bekliyor.

Geçenlerde, Çetin Altan’ın bir sözünü hatırladım: “Su kadar aziz bir nimet yok.” Aziz de doğru kelime, suya hasret kalınca anlıyor insan değerini.

Geceleyin, sokak aralarından geçerken çeşmelerin başında bekleyen insanları görürsünüz. Damacanalarla dolan sedyeler… İşte o manzara, bu yatırımın önemini gözler önüne seriyor.

Biliyorum, bazıları “147 milyon lira yeter mi?” diye soracak. Belki de yetmez, ama başlangıç bu. Su altyapısının güçlendirilmesi, sadece bugünü değil, geleceği de düşünmek demek.

Geçen hafta bir esnafla konuştum. “Eskiden babamla giderdik tarlalara,” dedi, “küçükken suyun bolluğunda yüzerdim.” Şimdi işler değişti. Suyun değerini bilmek lazım.

Bu yatırımla birlikte, mahallelerde suyun kesilmeyeceği günler yakında. Evet, sorunlar bitmiş değil — ama umut var.

Bir başka gözlemim, İzmir’in kuzey mahallelerinde suyun sadece yaşam değil, kültür olduğunu fark etmem. Su, sadece içmek değil, buluşmak, bir araya gelmek demek.

Bu yüzden İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin bu yatırımı, öyle sıradan bir haber değil. Halk için bir nefes, bir rahatlama.

Gelecek haftalar, bu yatırımların sonuçlarını daha net göreceğimiz zamanlar. Umutla bekliyoruz. Evet, belki bazı eksiklikler çıkacak. Ama suyun değerini bilmek, onu korumak hepimizin görevi.

Sonuçta, çok eski bir atasözü vardır: “Su aktığı yolu bulur.” Biz de suyumuzu bulacağız, yeter ki doğru yatırımlarla doğru adımlar atalım. İşte bu nedenle İzmir’in kuzey mahallelerindeki bu yatırım, sadece bir başlangıç, suyun izinde umut dolu bir adım.

— Yalçın Özatay · Köşe yazarı

Babam eskiden beri derdi ki, “İzmir’in yazı başka olur”. Bir de eklerdi: “Ama Karşıyaka’nın sıcağı öyle bir bastı mı, gölgeye kaçacak delik ararsın.”

Şimdiki yaşantıda, Karşıyaka’dan Alsancak’a uzanan vapur hattında yaşanan klima krizi, tam da babamın dediği gibi gölge aratan cinsten.

Geçtiğimiz gün, 10 Temmuz 2026’da, Karşıyaka ve Alsancak arasında seyahat eden İzmirliler, klimalar bozuk olunca sıcaktan kavruldu. Vapurda ter döken yolcuların isyanı, aslında İzmir’in yaz sıcağında bir serinleticiye olan ihtiyacın ne kadar elzem olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi.

İZDENİZ yönetimi, “Geçici bir durum,” diye açıklama yapsa da, halkın tepkisi büyüktü. “Yaz günü, sıcakta bir de klima arızasıyla uğraştık,” lafını her kafadan duyduk. Bu tip sorunların gelip geçici olduğunu söyleyen yetkililer, suya sabuna dokunmadan geçmeye çalışsalar da, halk bu kez pek öyle değil.

İşin düğümlendiği nokta belli: İzmirliler, hak ettiği hizmeti almak istiyor. Belki de vapurlar — bu kadim ulaşım aracı — şehirle özdeşleşmiş bir parça. Üzerine titremeyen, derdine düştüğünde ilgilenmeyen yönetimler, halkın gözünde küçülüyor.

Sıcak basarken, vapurda da serinlemek istiyor insan. Yakıcı güneş altında, gökyüzünden kaçıp kafasını vapurun serin salonuna sokmak bir huzur. Ama işte o huzur da bu sefer buhar olmuş gitmiş.

Eski zamanlarda, 1970’lerde, vapurların her biri şimdiki kadar süslü püslü değildi. Lakin o zamanın adamı bilir: Rüzgârın tenine değmesi yeterdi. Fakat artık zaman değişti, konfor beklentisi arttı.

İZDENİZ’in “geçici çözüm” vaadinin ardında yatanı sormak gerek. Ne kadar geçici? Ne zaman tamir, bakım? Cevaplar askıda.

Gerekli önlemler alınmazsa, bu tarz krizler artarak devam edecek. Belki de işin özeti belli — denizin ortasında hava sıcaksa, halkın da sabrı o kadar çabuk tükeniyor.

“Denizden gelen serinlik başka,” derdi bizim mahalle esnafı. Ama eğer denizden bile serinlik gelmeyecekse, halk ne yapsın?

İZDENİZ şimdi harekete geçmeli. Halkın serinlemek için bekleyen umuduna, yakıcı güneş altında bir soluk getirmeli. Yoksa Karşıyaka’nın sıcağına mahkûm kalacak vapurlar.

“Tencere dibin kara, seninki benden kara,” misali, İzmir’in bir başka yanıyla yüzleşmek, önlemler almak gerekir.

Dünün hatası bugün ders olsun. Umarız İZDENİZ, klimaları çalıştırmaktan daha fazlasını yaparak, halkın güvenini yeniden kazanır. Serin bir vapur yolculuğu, hem nostalji hem de ihtiyaç — unutulmasın.

— Yalçın Özatay · Köşe yazarı

Çeşme plajlarında kumru fiyatları…

Esnaf ve tatilci arasında sular kaynamış.

Babam anlatırdı eskiden. Çeşme’nin kumrusu, muhallebisi meşhurdu. Öyle lüks, şaşaalı bir yer değildi. Bir de tabii İzmir’in meşhur kumrusu var; o da ayrı bir hikaye. Şimdi ise kumrudan kıymetli hale gelmiş.

Nedir bu kumru denen zımbırtı? Bildiğin sandviç. Ama işte İzmir’in havası, kumsalı falan derken fiyatlar uçmuş. Geçen hafta bir esnaf arkadaşla konuşuyordum, “Abi, turistler geliyor, para harcamak istiyor. Biz de bir şeyler kazanmak derdindeyiz” dedi. Tamam, anlıyorum kazanç da lazım ama biraz insaf!

Turist de haklı, cebinden çıkan para bir yana, insan biraz da hizmet bekliyor. “Kardeşim, bize böyle mi davranıyorsunuz?” diyenleri bile duydum. Hele ki son birkaç gündür, sosyal medyada dönen videoları gördüm—bir tatilci kumruyu eline almış, “Bu mu 150 lira?” diye isyan ediyor.

Eskiden de böyleydi ya. Aziz Nesin mizahıyla anlatırdı o günleri. İnsan ne kadar kazanırsa kazansın, bir de çarşıda pazarda huzuru olmalı. Yoksa böyle yani, kumru fiyatlarıyla gündem oluyoruz.

Çeşme’yi tanımayan yok. O güzelim plajların, denizin tadını çıkarmak isteyenler için fiyatlar bu kadar uçmamalıydı. Hem esnaf hem de tatilci için akılcı bir çözüm bulunmalı.

Geçen yıl bir arkadaşım, “Yalçın abi, sen de yazını yaz da, belki bir ses olur” demişti. Eh işte, yazıyoruz ama dinleyen var mı orası muamma. Bugün kumru, yarın başka bir şey.

Halkın derdi büyük. İster tatilci olsun ister esnaf, herkesin derdi aynı: Ekonomi. Demek ki sadece bir kumru değil, altında yatan birçok mesele var.

Burada asıl sorun şu ki, kimse kimseyi anlamıyor. Esnaf kazanmak için fiyatı yükseltiyor; tatilci “Bu paraya bu mu yani?” diyor. Arada kalan da Çeşme’nin itibarı.

Hep diyorum, “Doğru olursak, doğru yaşarız”. Azıcık anlayış, azıcık empati. Kumruyu yiyip, keyifle denize girmek varken, neden böyle sorunlar yaşanıyor?

Sonuçta bu ülke hepimizin. Bir kumru bahane, aslında dert başka. Bunu hatırda tutmak gerek. Unutma, ağaç yaprağıyla gürler.

— Yalçın Özatay · Köşe yazarı